Praktijk uit het Verkeer – Vermoeidheid achter het stuur: herken de signalen op tijd
Vermoeid rijden is net zo gevaarlijk als afgeleid rijden
Iedere bestuurder kan vermoeid raken, ongeacht leeftijd of rijervaring. Lange werkdagen, nachtdiensten, een slechte nachtrust of urenlang autorijden verminderen het concentratievermogen en verlengen de reactietijd.
Vermoeidheid ontstaat vaak geleidelijk. Juist daardoor onderschatten veel bestuurders de risico’s.
Wie de eerste signalen herkent en op tijd pauzeert, voorkomt gevaarlijke situaties.
Praktijksituatie
Een vertegenwoordiger rijdt na een lange werkdag naar huis.
Tijdens de rit merkt hij dat hij vaker moet knipperen met zijn ogen en moeite heeft om zijn aandacht bij het verkeer te houden.
Hij besluit nog “even door te rijden”.
Enkele minuten later schrikt hij wakker doordat zijn voertuig de ribbelmarkering langs de weg raakt.
Hij neemt direct de eerstvolgende parkeerplaats, drinkt wat water en rust uit voordat hij zijn reis vervolgt.
Door tijdig te stoppen voorkomt hij mogelijk een ernstig ongeval.
Herken de signalen van vermoeidheid
Let op de volgende waarschuwingssignalen:
- veel gapen;
- branderige of zware ogen;
- moeite met scherp kijken;
- afnemende concentratie;
- later reageren op verkeerssituaties;
- vergeten van de laatste kilometers;
- moeite om binnen de rijstrook te blijven;
- vaker corrigeren met het stuur.
Herkent u één of meer van deze signalen? Neem ze serieus.
Microslaap
Het grootste gevaar bij vermoeidheid is een microslaap.
Tijdens een microslaap sluit iemand onbewust enkele seconden de ogen. In die korte tijd rijdt het voertuig gewoon door.
Afhankelijk van de snelheid kan een voertuig tientallen tot meer dan honderd meter afleggen zonder dat de bestuurder bewust reageert.
Juist daarom is vermoeidheid zo gevaarlijk.
Neem op tijd een pauze
Voorkom vermoeidheid door:
- regelmatig te pauzeren;
- even te wandelen;
- frisse lucht te nemen;
- voldoende water te drinken;
- indien nodig kort te rusten.
Een pauze van enkele minuten kan de concentratie verbeteren.
Extra aandacht voor beroepschauffeurs
Beroepschauffeurs leggen vaak grote afstanden af en werken volgens rij- en rusttijden.
Ook wanneer deze regels worden nageleefd, blijft het belangrijk alert te zijn op persoonlijke vermoeidheid.
Voel u zich niet fit om verder te rijden? Neem dan extra rust wanneer dit veilig en verantwoord kan.
Veiligheid gaat vóór planning.
Rijd niet na een slechte nachtrust
Na een korte of onrustige nacht:
- is uw reactietijd langer;
- neemt uw concentratie af;
- maakt u sneller fouten;
- herkent u gevaren later.
Begin een lange rit daarom alleen wanneer u voldoende uitgerust bent.
Vermijd risicomomenten
De kans op vermoeidheid is groter:
- vroeg in de ochtend;
- laat in de avond;
- tijdens nachtelijke ritten;
- na zware lichamelijke inspanning;
- na lange werkdagen.
Plan indien mogelijk een rustmoment rond deze tijdstippen.
Leerpunt
Veel bestuurders denken dat zij vermoeidheid kunnen overwinnen door een raam open te zetten of de radio harder te zetten.
Deze maatregelen lossen de oorzaak niet op.
Alleen rust herstelt vermoeidheid.
Praktische veiligheidsregels
Voordat u vertrekt en tijdens de rit:
- zorg voor voldoende nachtrust;
- herken de eerste signalen van vermoeidheid;
- neem regelmatig pauze;
- forceer geen lange ritten;
- stop direct wanneer u moeite heeft om uw aandacht vast te houden.
Een uitgeruste bestuurder is een veilige bestuurder.
Samenvatting
Vermoeidheid vermindert uw concentratie, verlengt uw reactietijd en vergroot de kans op een microslaap. Door de eerste signalen serieus te nemen en op tijd te pauzeren, voorkomt u gevaarlijke situaties voor uzelf en voor andere weggebruikers.
De visie van RiOelRiN.NL
Vermoeidheid is niet altijd zichtbaar, maar de gevolgen kunnen groot zijn.
Een verantwoordelijke bestuurder kent zijn eigen grenzen en durft een pauze te nemen wanneer dat nodig is.
Niet de bestemming bepaalt of een rit veilig is, maar de conditie van de bestuurder.
De veiligste keuze is soms niet doorrijden, maar stoppen.
Rust is geen tijdverlies, maar een investering in verkeersveiligheid.
Your Safety is Thinking
RiOelRiN.NL Op de Weg Platform
Veiligheid op de weg begint bij alle weggebruikers zelf.

Auteur: Gerbrand (GRvR)
