Praktijkanalyse – Het gevaar zit vaak achter het grote voertuig
Kijkgedrag, volgafstand en ongeduld
Veel bestuurders denken dat het grootste risico uitgaat van een groot voertuig.
In werkelijkheid ontstaat het gevaar vaak achter het grote voertuig.
Automobilisten die te dicht achter een vrachtwagen, trekker of landbouwcombinatie rijden, verliezen het overzicht op de verkeerssituatie vóór het voertuig.
Daardoor nemen zij beslissingen op basis van wat zij denken dat er gebeurt, in plaats van wat zij daadwerkelijk kunnen waarnemen.
Juist dit gebrek aan overzicht leidt regelmatig tot gevaarlijke inhaalmanoeuvres en frontale aanrijdingen.
Praktijksituatie
Een trekker met oplegger rijdt met aangepaste snelheid over een smalle 60 km-weg.
Voor de combinatie rijden meerdere fietsers.
De chauffeur verlaagt tijdig zijn snelheid en wacht totdat hij de fietsers veilig kan passeren.
Wanneer de weg vrij is, geeft hij richting naar links en stuurt gecontroleerd uit om voldoende zijruimte aan de fietsers te geven.
Direct achter de combinatie rijdt een automobilist die al langere tijd te weinig afstand houdt.
Doordat hij het verkeer vóór de trekker niet kan zien, denkt hij dat de chauffeur onnodig langzaam rijdt.
Op het moment dat de trekker naar links uitwijkt om de fietsers veilig te passeren, probeert de automobilist rechts voorbij te rijden.
Pas op het laatste moment ziet hij de fietsers.
Door een krachtige remactie wordt een ernstige aanrijding voorkomen.
Wat ging hier bijna mis?
Niet de chauffeur veroorzaakte het gevaar.
De automobilist:
- hield onvoldoende volgafstand;
- kon niet zien wat zich vóór het grote voertuig afspeelde;
- liet zich leiden door frustratie;
- nam een besluit zonder volledig overzicht.
Een veilige bestuurder neemt nooit een beslissing wanneer hij de situatie niet volledig kan overzien.
Onvoldoende volgafstand
Wie te dicht achter een groot voertuig rijdt:
- ziet tegemoetkomend verkeer later;
- ziet fietsers pas op het laatste moment;
- ziet zijwegen minder goed;
- ziet obstakels niet tijdig;
- moet steeds naar links uitwijken om “om het hoekje te kijken”.
Juist dit gedrag vergroot de kans op een frontale aanrijding.
De chauffeur kijkt verder vooruit
Een beroepschauffeur kijkt voortdurend honderden meters vooruit.
Hij past zijn snelheid aan voor:
- tegemoetkomend verkeer;
- fietsers;
- landbouwverkeer;
- voetgangers;
- geparkeerde voertuigen;
- smalle bruggen;
- onoverzichtelijke bochten.
Voor een achteropkomende automobilist lijkt dit soms onnodig langzaam.
In werkelijkheid voorkomt de chauffeur hiermee gevaarlijke situaties.
Richting aangeven betekent niet altijd afslaan
Wanneer een chauffeur richting naar links aangeeft, kan dat verschillende redenen hebben.
Bijvoorbeeld om:
- een fietser met voldoende zijafstand in te halen;
- een obstakel te ontwijken;
- ruimte te maken voor tegemoetkomend verkeer;
- veilig door een smalle doorgang te rijden.
Ga er daarom nooit vanuit dat u rechts kunt inhalen.
Controleer altijd waarom een groot voertuig van positie verandert.
Frustratie is een slechte raadgever
Veel gevaarlijke situaties ontstaan doordat bestuurders:
- sneller willen rijden dan verantwoord is;
- geen geduld hebben;
- denken dat de chauffeur hen ophoudt;
- risico’s nemen om enkele minuten tijd te winnen.
Haast verandert het verkeersbeeld niet.
Wel vergroot het de kans op een ernstig ongeval.
Praktische veiligheidsregels
Voorkom gevaarlijke situaties door:
- minimaal twee seconden volgafstand te houden, en meer bij slechte weersomstandigheden;
- niet voortdurend naar links uit te wijken om vooruit te kijken;
- alleen in te halen wanneer u de volledige situatie kunt overzien;
- de richtingaanwijzers van grote voertuigen goed te interpreteren;
- te accepteren dat een chauffeur zijn snelheid aanpast om anderen veilig te laten passeren.
Wie geen overzicht heeft, neemt geen inhaalbeslissing.
Leerpunt
Een grote vrachtwagen of landbouwcombinatie belemmert soms uw zicht.
Dat is geen reden om dichterbij te rijden.
Het is juist een reden om méér afstand te houden.
Afstand geeft overzicht.
Overzicht geeft tijd.
En tijd voorkomt ongevallen.
Samenvatting
Veel frontale aanrijdingen op smalle wegen ontstaan doordat bestuurders te dicht achter grote voertuigen rijden en daardoor onvoldoende overzicht hebben. Voldoende volgafstand, geduld en het begrijpen van het rijgedrag van beroepschauffeurs vergroten de verkeersveiligheid voor iedereen.
De visie van RiOelRiN.NL
Een ervaren chauffeur kijkt niet alleen naar de weg direct vóór zijn voertuig.
Hij kijkt ver vooruit.
Hij remt eerder.
Hij geeft ruimte.
Hij anticipeert.
Wie achter hem rijdt, ziet dat vaak niet.
Vertrouw daarom op het professionele rijgedrag van de chauffeur vóór u.
Houd afstand.
Kijk verder vooruit.
En neem nooit een beslissing op basis van frustratie.
Goed zicht begint met voldoende afstand.
Veiligheid begint met begrip voor elkaar.
Your Safety is Thinking
RiOelRiN.NL Op de Weg Platform
Veiligheid op de weg begint bij alle weggebruikers zelf.

Auteur: Gerbrand (GRvR)
