Praktijkanalyse – Fietsers in het verkeer
Klein in formaat, groot in kwetsbaarheid
Nederland is een echt fietsland. Dagelijks nemen miljoenen mensen deel aan het verkeer op de fiets. Van jonge schoolkinderen tot ouderen op een elektrische fiets: fietsers maken een belangrijk onderdeel uit van het verkeersbeeld.
Juist omdat een fietser geen beschermende carrosserie, veiligheidsgordel of airbags heeft, kan een aanrijding grote gevolgen hebben.
Daarom vraagt iedere fietser om extra aandacht van alle bestuurders.
Praktijksituatie
Een automobilist wil rechts afslaan op een druk kruispunt.
Hij controleert zijn spiegels en ziet geen verkeer.
Terwijl hij begint af te slaan, nadert een elektrische fietser met hogere snelheid dan verwacht.
Door een laatste blik in de rechterbuitenspiegel ziet de bestuurder de fietser alsnog en stopt direct.
Een ernstig dodehoekongeval wordt voorkomen.
Wat voorkwam het ongeval?
De bestuurder:
- voerde een extra spiegelcontrole uit;
- hield rekening met sneller naderende fietsers;
- nam geen risico toen hij twijfelde.
De fietser:
- bleef zichtbaar;
- reed voorspelbaar;
- hield rekening met afslaand verkeer.
Veilig verkeer ontstaat wanneer beide verkeersdeelnemers alert zijn.
Elektrische fietsen veranderen het verkeersbeeld
Steeds meer mensen gebruiken een elektrische fiets.
Hierdoor ontstaan grotere snelheidsverschillen tussen fietsers onderling.
Een bestuurder kan daardoor de snelheid van een naderende fietser gemakkelijk verkeerd inschatten.
Houd daarom altijd rekening met een hogere naderingssnelheid.
Fietsers zijn kwetsbaar
Een fietser loopt extra risico door:
- beperkte bescherming;
- slecht zicht in de regen;
- harde wind;
- gladheid;
- slechte verlichting;
- afleiding door mobiele telefoons;
- onverwachte stuurbewegingen.
Voor bestuurders betekent dit dat extra afstand en voorzichtigheid noodzakelijk zijn.
Houd voldoende zijafstand
Bij het inhalen van een fietser is voldoende zijruimte essentieel.
Een fietser kan:
- uitwijken voor een putdeksel;
- schrikken van een passerend voertuig;
- worden geraakt door een windvlaag;
- moeten uitwijken voor een andere fietser.
Geef daarom altijd voldoende ruimte tijdens het passeren.
Kijk verder dan de fietser
Een ervaren bestuurder kijkt niet alleen naar de fietser zelf.
Hij let ook op:
- de rijrichting;
- handgebaren;
- het gedrag van andere fietsers;
- spelende kinderen;
- geparkeerde auto’s;
- mogelijke obstakels.
Hierdoor kan hij eerder anticiperen op veranderingen.
Praktische veiligheidsregels
Voorkom ongevallen met fietsers door:
- tijdig snelheid te verminderen;
- voldoende zijafstand te houden;
- spiegels en dode hoek zorgvuldig te controleren;
- geen aannames te doen over de snelheid van een fietser;
- extra voorzichtig te zijn bij kruispunten en rotondes;
- fietsers altijd voldoende ruimte te geven.
Ruimte geven betekent veiligheid geven.
Leerpunt
Een fietser is kwetsbaar.
Dat betekent dat een kleine fout van een bestuurder grote gevolgen kan hebben.
Juist daarom is defensief rijgedrag van groot belang.
Samenvatting
Fietsers vormen een onmisbare, maar kwetsbare groep verkeersdeelnemers. Door rekening te houden met hun beperkte bescherming, wisselende snelheid en soms onvoorspelbare gedrag kunnen veel ernstige ongevallen worden voorkomen.
De visie van RiOelRiN.NL
Een fietser ziet een vrachtwagen.
Een automobilist ziet een fietser.
Maar zien is niet hetzelfde als werkelijk waarnemen.
Veilig verkeersgedrag begint met het besef dat iedere fietser iemand is die veilig thuis wil komen.
Geef ruimte.
Geef aandacht.
Geef tijd.
Want een paar seconden geduld kunnen een leven beschermen.
Kwetsbaarheid vraagt verantwoordelijkheid.
Your Safety is Thinking
RiOelRiN.NL Op de Weg Platform
Veiligheid op de weg begint bij alle weggebruikers zelf.

Auteur: Gerbrand (GRvR)
