De dode hoek: blijf uit de gevarenzone
Zichtbaar zijn betekent niet altijd dat u gezien wordt
Veel ernstige verkeersongevallen ontstaan doordat een fietser, voetganger of motorrijder zich bevindt op een plaats waar de bestuurder van een vrachtwagen, bus of bestelwagen geen direct zicht heeft.
Deze gebieden worden de dode hoek genoemd.
Hoewel moderne voertuigen vaak zijn uitgerust met extra spiegels, camera’s en detectiesystemen, kunnen deze hulpmiddelen niet alle risico’s wegnemen. De bestuurder blijft verantwoordelijk voor een zorgvuldige controle van de omgeving en andere weggebruikers moeten zich bewust zijn van de beperkingen van grote voertuigen.
Praktijksituatie
Een vrachtwagen staat stil voor een verkeerslicht en wil rechts afslaan.
Naast de cabine wacht een fietser, vlak naast het voorwiel van de vrachtwagen. Door de positie van de fietser en de omvang van het voertuig bevindt de fietser zich in de dode hoek.
De chauffeur controleert meerdere spiegels, kijkt zorgvuldig om zich heen en wacht met optrekken.
De fietser besluit achter de vrachtwagen te blijven staan totdat deze is afgeslagen.
Door de alertheid van beide weggebruikers wordt een ernstig ongeval voorkomen.
Risicoanalyse
Bij dodehoekongevallen spelen vaak meerdere factoren een rol:
- beperkte zichtvelden rondom grote voertuigen;
- onjuiste positie van fietsers of voetgangers;
- afleiding;
- onvoldoende spiegelcontrole;
- onverwacht optrekken;
- onvoldoende kennis van de dode hoek.
Verkeersveiligheid ontstaat wanneer beide partijen zich bewust zijn van deze risico’s.
Waar bevinden zich de dode hoeken?
Bij grote voertuigen bevinden zich dode hoeken:
- direct vóór de cabine;
- direct naast de cabine;
- schuin rechts achter het voertuig;
- gedeeltelijk links naast het voertuig;
- direct achter het voertuig.
De exacte zichtvelden verschillen per voertuig, ook wanneer camera’s en extra spiegels aanwezig zijn.
Adviezen voor bestuurders van grote voertuigen
Een veilige chauffeur:
- controleert alle spiegels vóór het wegrijden;
- gebruikt aanwezige camera’s als ondersteuning;
- voert, waar nodig, een extra schoudercontrole uit;
- rijdt pas weg wanneer de omgeving volledig is gecontroleerd;
- houdt rekening met onverwacht gedrag van kwetsbare weggebruikers.
Bij twijfel: niet rijden, maar eerst opnieuw controleren.
Adviezen voor fietsers en voetgangers
Blijf zoveel mogelijk:
- achter een vrachtwagen of bus;
- goed zichtbaar voor de bestuurder;
- uit de directe omgeving van de cabine.
Ga nooit vlak naast een groot voertuig staan bij een verkeerslicht of kruispunt.
Twijfelt u of de chauffeur u heeft gezien? Neem dan geen risico en wacht.
Extra aandacht bij afslaande voertuigen
De meeste ernstige dodehoekongevallen vinden plaats wanneer een groot voertuig afslaat.
Let daarom extra op:
- richtingaanwijzers;
- de beweging van het voertuig;
- de draaicirkel;
- de ruimte die het voertuig nodig heeft.
Geef een afslaand groot voertuig altijd voldoende ruimte.
Leerpunt
Een bestuurder kan niet reageren op een weggebruiker die hij niet ziet.
Tegelijkertijd mag een weggebruiker er nooit vanuit gaan dat hij automatisch is opgemerkt.
Veiligheid ontstaat wanneer beide partijen alert blijven en verantwoordelijkheid nemen.
Praktische veiligheidsregels
Bij grote voertuigen:
- blijf uit de dode hoek;
- houd voldoende afstand;
- let op richtingaanwijzers;
- geef afslaande voertuigen de ruimte;
- neem bij twijfel geen risico.
Zien is niet hetzelfde als gezien worden.
Samenvatting
De dode hoek blijft een belangrijk aandachtspunt in het verkeer. Door bewust om te gaan met de beperkingen van grote voertuigen en door wederzijds alert te blijven, kunnen veel ernstige ongevallen worden voorkomen.
De visie van RiOelRiN.NL
Een dode hoek is geen onoplettendheid, maar een fysieke beperking van een voertuig.
Technische hulpmiddelen maken voertuigen veiliger, maar vervangen nooit de verantwoordelijkheid van de bestuurder. Tegelijkertijd kunnen fietsers en voetgangers hun eigen veiligheid vergroten door zichtbaar te blijven en niet in de gevarenzone van grote voertuigen te gaan staan.
Verkeersveiligheid is een gezamenlijke verantwoordelijkheid.
Blijf uit de dode hoek, zodat de bestuurder de kans krijgt u wél te zien.
Your Safety is Thinking
RiOelRiN.NL Op de Weg Platform
Veiligheid op de weg begint bij alle weggebruikers zelf.
Auteur: Gerbrand (GRvR)
