Verkeersveiligheid, Infrastructuur, regelgeving en verkeerssignalering – zijn bedoeld om samen de verkeersveiligheid te waarborgen.
In de praktijk vormen deze onderdelen echter niet altijd één duidelijk en herkenbaar geheel.
Een kruispunt waarvan oudsher iedere verkeersdeelnemer goed overzicht had en duidelijk kon zien wie voorrang had, kan door toenemende verkeersdrukte steeds onoverzichtelijker en gevaarlijker worden. Om de verkeersdoorstroming en veiligheid te verbeteren, kan vervolgens worden gekozen voor verkeerslichten.
Wanneer ook een met verkeerslichten geregeld kruispunt de toenemende verkeersstromen niet meer goed kan verwerken, wordt het soms vervangen door een rotonde. Het uitgangspunt is dat de verkeersstromen hierdoor beter en veiliger worden afgewikkeld.
Maar daar ontstaat een nieuw aandachtspunt.
Er worden verschillende soorten rotondes aangelegd, met uiteenlopende ontwerpen, rijstroken, voorrangsregelingen, fietsoversteken en signaleringen. Hierdoor kan voor de weggebruiker niet altijd direct duidelijk zijn welk gedrag op een bepaalde rotonde wordt verwacht.
Wat bedoeld is als verbetering van de verkeersveiligheid, kan daardoor juist leiden tot onduidelijkheid, verkeerde verwachtingen en risicovolle verkeerssituaties.
Eenheid in verkeersveiligheid
Voor de weggebruiker zou verkeersveiligheid niet moeten afhangen van het ontwerp of de locatie waar men rijdt.
De verkeersdeelnemer moet kunnen vertrouwen op herkenbare en zoveel mogelijk uniforme regels, signaleringen en verkeerssituaties.
Dit geldt niet alleen voor rotondes, maar ook voor bijvoorbeeld voetgangersoversteekplaatsen.
Zebrapaden waren van oudsher duidelijk herkenbaar door hun vaste zwart-witte patroon. Tegenwoordig zijn er verschillende uitvoeringen, kleuren en vormen van oversteekplaatsen. Wanneer deze variaties de herkenbaarheid verminderen, kan dat ten koste gaan van de verkeersveiligheid, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers.
Verkeersveiligheid vraagt om samenhang
Infrastructuur, verkeersregels en signalering zouden elkaar moeten versterken en niet afzonderlijk van elkaar moeten worden ontworpen.
Wanneer iedere situatie opnieuw anders wordt ingericht, ontstaat voor de weggebruiker steeds opnieuw de vraag:
Wat wordt hier van mij verwacht? Wie heeft voorrang? Waar moet ik rijden? Waar moet ik stoppen?
Dat is niet de duidelijkheid die verkeersveiligheid nodig heeft.
Één uitgangspunt
Maak verkeerssituaties herkenbaar, voorspelbaar en zoveel mogelijk uniform.
De visie van RiOelRiN.NL
Als binnen de verkeersinfrastructuur vanaf het begin overal dezelfde, duidelijke en herkenbare regelgeving en signalering was toegepast voor onder andere rotondes en voetgangersoversteekplaatsen, zou dit de verkeersveiligheid aanzienlijk ten goede zijn gekomen.
Door verschillende uitvoeringen, afwijkende verkeerssituaties en verschillen in regelgeving en signalering wordt het voor verkeersdeelnemers niet altijd duidelijk wat er van hen wordt verwacht. Dit kan leiden tot verwarring, verkeerde inschattingen en gevaarlijke situaties.
Mijn visie is daarom dat verkeersveiligheid al begint vóórdat een nieuwe verkeerssituatie wordt aangelegd of een bestaande infrastructuur wordt aangepast.
Bij iedere keuze voor de aanleg of aanpassing van infrastructuur moet de verkeersveiligheid leidend zijn. Niet de persoonlijke visie, voorkeur of afwijking van degene die het ontwerp maakt, maar een duidelijke en zoveel mogelijk uniforme regelgeving en signalering voor iedere verkeersdeelnemer.
Één verkeersveilig uitgangspunt, één herkenbare regelgeving en één duidelijke signalering.
Wanneer infrastructuur, regelgeving en signalering vanaf het ontwerp als één geheel worden bekeken, kan de verkeersdeelnemer beter voorspellen wat er van hem of haar wordt verwacht.
Verkeersveiligheid boven eigen visie
De verkeersveiligheid van de verkeersdeelnemer moet altijd zwaarder wegen dan een eigen ontwerpvisie of afwijking in regelgeving en signalering.
Want verkeersveiligheid begint niet wanneer de weggebruiker de infrastructuur bereikt.
Verkeersveiligheid begint al bij het bedenken, ontwerpen, aanleggen en aanpassen ervan.
Your Safety is Thinking!
RiOelRiN.NL Op de Weg Platform
Veiligheid op de weg begint bij alle weggebruikers zelf.

Auteur: Gerbrand (GRvR)